Stedelijke agglomeratie in Almere06-11-2012: Netwerk brengt regionaal voedsel naar de stad

Hoe herstel je de link tussen consument en de boer en tuinder om de hoek? Dat is de vraag waar het netwerk ‘Duurzaam regionaal voedsel voor de stad’ zich over buigt. Vanuit Noord Holland en Flevoland willen de netwerkdeelnemers structureel producten leveren in Amsterdam en Almere. Hierdoor weet de consument wat hij eet, is er een faire prijs mogelijk en worden voedselkilometers en broeikasgasemissies beperkt.

Binnen het netwerk werken akkerbouwers, tuinders en veehouders samen met ketenpartners aan het ontwikkelen, opschalen en verankeren van zogenoemde ‘regionale voedselketens’ (productie, verwerking, distributie, consumptie). Die ketenpartners zijn verwerkers, logistieke partners, retail, horeca, groothandel, zorgcentra, overheden en consumentengroepen. De partijen worden begeleid door specialisten van Wageningen UR.

Het doel is om vanuit Noord Holland en Flevoland minstens 10 procent van de stedelijke voedselbehoefte van Amsterdam en Almere te verzorgen. Daarnaast wordt bekeken of er samen met andere regio’s (o.a. Rotterdam en Den Haag) een lerend netwerk gevormd kan worden. Om zicht te krijgen op de duurzaamheidsprestaties zal het netwerk de impact van regionaal voedsel gaan meten op het aantal voedselkilometers en de emissie van broeikasgassen.

Steeds meer mensen wonen in de stad en zijn voor hun eten afhankelijk van grote en anonieme bevoorradingssystemen. Ook de meeste boeren verliezen zicht op hun product zodra het van het erf is. Er is groeiende ontevredenheid over verschillende aspecten die allemaal met elkaar samenhangen:

  1. De landbouw in Nederland richt zich vooral op het zo goedkoop mogelijk en efficiënt mogelijk produceren van uniforme producten voor de wereldmarkt. De directe link tussen de behoeften van de verstedelijkte Nederlandse samenleving op gebied van voedsel (en agrarische diensten) en het aanbod van agrarische bedrijven is verbroken.
  2. Veel van het voedsel voor de stedelijke bevolking is bewerkt en komt van ver. Voor het transport van voedsel is veel energie nodig. We kennen ons voedsel niet echt meer en hebben geen zekerheid over de ecologische en sociale gevolgen van productie elders. De productieketen wordt beheerst door een klein aantal grote spelers uit de verwerkings- en retailindustrie. Agrariërs zijn voor hun afzet afhankelijk van deze spelers. Dit zet de primaire productie onder druk en leidt tot lage prijzen. De informatiemacht en kapitaalkracht van het huidige systeem verhindert vernieuwing en verduurzaming van de huidige voedselproductieketen.
  3. Het huidige voedselsysteem levert een grote bijdrage aan de klimaatproblematiek door mondiaal transport van eindproducten, transport voor het deels verwerken van een product in verschillende werelddelen. In reactie hierop zijn allerlei initiatieven op gebied van regionale voedselproductie gestart. Ondernemers, burgers en overheden investeren in regionaal geproduceerd voedsel. Een probleem is dat het veelal gaat om kleinschalige initiatieven met een kleine productstroom. Om een veel groter deel van de stedelijke bevolking te voorzien van regionaal voedsel, moeten agrariërs samenwerken en nieuwe afzetkanalen worden gevormd. Dit om te waarborgen dat je voldoende assortiment en continuïteit kunt garanderen Dit is lastig, want het gaat in tegen bestaande markten en belangen en vereist een bundeling van krachten.

Het netwerk start met afzonderlijke activiteiten rond Amsterdam en rond Almere. In 2013 worden de netwerken verbonden. Daarna worden de resultaten en inzichten breder verspreid.

« Nieuwsoverzicht